Awleh!! Khawvel inthang hrat angin Hmar hai hi ei inthang ve ta naw tlat el, ei neka hmasawn lem tamtakin ei hluo ding ram, ei chan ding ram le ei chang ta sa ngei ram le position hai an mi lo hluo bit pek zo tah. Inhma a ei ta ei ti hai, inhma a lamsir a ei hnawl hai, tienga tlanga inthawka pawt phur ding le fak fawm zawng mei mei ei ti a ei hnawl hnam le pawl tamtakin an mi khum zo tah. Hieng points then khat hai hi i lo ngaituo ve ta hlak dim..
1. Ei ram awp a chin deu deu
Kei ka seilienna Manipur hei thlir hmasa inla. Kum iemani zat liemta laia Hmar tawng inkat nawk nawk a ka lengna hlak hmun a hai tuhin chu hnam dang tawng an lar lem tah. Inkhuoltelem, indochi, spite a chi inhnel a kan tlan khawmna hai khawm ram hriet ngai lo le tawng dang hmangna in a sip zo tah. Kan pansak kan panthlang, Hmar haiin an lo hluo hlak kha hnam dang ta a lo ni tah, kan venghnai laia lozau lien tak tak hai khawm tawng dang hmang hai ram a lo ni tah…
Assam tieng khawm enin ei ram hluo chite rek rek hai khawm an mi hnawchep zo ding an tah. Ei ram lo hluona hai khawm hnam dangin neitu chan chang ding le a hming chen khawm thleng dingin sawrkar lienlem hai an nawr zing ta bawk.
Mizoram tieng ei hei en nawk chun Hmar tamna tak hmun a hai khawm Hmar tawng an ri phak ta nawh. Hmun chite rek rek a hai chu Hmar tawng a lan lang, sienkhawm hieng hmun hai hi a hmun kil tiengpang vawng a lo ni zo tah.
2. Administrative Level ah ei inhnuoi deu deu bawk
Delhi hi Hmar mithiem tamna taka ei hriet a ni tah, a tam khawm ei tam reng, sienkhawm Delhi a hin khawthar sat ei tum a ni si naw chun ei seilienna ram, Pi le Pu haiin ropui an lo relna ram hi hnungsawn nawng ei tiu. Vai rama i um hin “ka ram anih” i ti thei am? I seilienna ram chite khawm ni sien “hi ngei hi a nih” i ti naw am anih? Anleh i seiliena ram ngeiah rorelna i chang phak ta naw chun iem ni tang a ta??? Mikhuol chambang el i ni naw am anih?
Election huna hai khawm Hmar chun representative ei thlang tling zo ta nawh, ei constituency hai an ang tawl naw leiin. Ei hriet seng, politician hai chun vote bank hi an hnam nekin an ngaipawimaw seng. Ei ram hluo a chin a, rorelna ei nei ta naw chun politician hai VOTE BANK chu HNAM DANG an hung ni ta ding a nih. Hmar hai chu hnawlin ei la um ding a nih, ei um mek ta bawk. Hmar politician hai ngei khawmin vote that na dingin hnam dang an la bel hun a um ding a nih.
Chu cho lo khawm Sawrkar thawtu hai khawmin ngaituong ei tiu. A sin chu a chin a lien hril nawng ei tiu, sin ruok a um a ni phawt chun eini mi ngeiin an hluo theina dingin thang lang ei tiu. Officer chair a inthung ding, hmun phit ding, gate keeper ding, receptionist ding, a ieng ieng khawm ni raw seh… hmun tinah Hmar tawng hmang tamna phawt chu ei ta a ni pei ding a nih… A thunei tak, Chief Officer khawm hnam dang ni sien, a rawi hai an rengin Hmar an ni vawng chun iengam hril thei chuong a ta???
3. Sum le pai ei nei nawh
A tlangpui a enin Hmar hai hin sum le pai tieng khawm mi nekin ei inhnuoi tiengpang an tah. Ei milien neisun haiin mi hnuoihnung thangpui harsa ei tih. A ni reng – mi ringum lo ei tam em leiin inthangpui khawm a lo intak hlak bawk. Vai dawrkaithiem “marwari” hai hi ei en chun ieng leiin am Marwari taphawt hi dawrkai hausa an ni deu thaw el am ana??? A hausa hmasa haiin mi hnuoihnung hai an thangpui nasa em a annawm.. chun chuonghai khawm an hung hausa pha leh an thung let annawleh ringum takin a thangpuitu hai an inthlawppui hlak lei annawm.
Churachandpur phaizawl ringawt en khawmin ei ram a tawl zo tah, an thal bawr bawr el a nih. Sum lakh khat nei hai khawmin a sumfai in an nei kher dal thei, a thu (word) in a nih. An in bat ral vawng a, bat in sum an inkhawl a ni tawp el an tah. Iengtinam thaw tang ei ta??? eini website en thei le tiem pha chin hai hin iengangin am thang lang ei ta???
4. Hmar Ram
Hmar Ram ei ti hla hi khawlai a um am ana? ti zawna iengtinam dawn i ta? Manipur state a Churachandpur District a khaw chite te hieng Rengkai, Muolvaiphei, Saikot, Khawpuibung….. hai hi? Annawleh Mizoram a ei district nawr hieng Vairente, annawleh, ei hluo ram Aizawl?? Annawleh Assam a NC Hills a ei ram hluo chite te hieng Muolhoi, Meghalaya a ei um bumna hmun chi te rek rek hai hi ani Hmar ram chu… Tawng hi a nih a pawimaw chu… i ram, i pi le pu ram khawm ni sien a sunga cheng haiin hnam dang tawng an hmang tlat chun i chawngpu hlar thei naw a nih… tawng hi ngaisangin sukdar nawk zuol ei tiu. Tawng an dar po leh, ei ram, Hmar Ram hi a la lien ding a nih.
A thu kharna dingin le… tuta ei thuoitu le ei inthuoina organization dang dang haiin an thil ibuoipui hi chu fe zing raw se. A tha vawng. Sienkhawm eini thangthar hai hin ei ram ei sukzau a tul an tah. Ei ram hai hnam dang bulah zawr the ta nawng ei tiu, ei vote hlu tak tak hai hnam dang kuomah zawr ta nawng ei tiu, ei nau le te mithiem tamtak hai hi hnamdang hai rorelna hnuoia sin thaw zing dingin ei phal am anih le??
Hmar Tlangval.






hmar ram ti he a lo umhlak a ni…a lo um a ni chun tipaimuk biel khu a ni el naw ding mawh????
Hmar tawng hmang hai um na ram2 Hmarram ani el naw ding a?
Aram sui hi atha khawpel a chu, hinek hman hin,ei nina, ei hmalak dan le ei fepei mek dan ding, ei ngirhmun hin iem a tul le a mamaw hmasatak ding hai, longterm le short-term plan hai le iengtinam thang la thlang inla ti hi ngaitu atul hle in kahriet annaw!